Gastrit Nedir?

Mide iç yüzeyi, mide asidine karşı koruyucu bir tabaka ile kaplıdır. Bu koruyucu yapının zarar görmesi, mide mukozasında tahriş ve iltihaplanmaya neden olabilir. Bu durum gastrit olarak adlandırılır.

Gastrit yalnızca mide ağrısı ile sınırlı bir rahatsızlık değildir. Bazı hastalarda belirgin şikayet olmazken, bazı hastalarda yemeklerden sonra rahatsızlık, yanma, bulantı, kusma, iştahsızlık veya kanama bulguları görülebilir.

Gastrit Belirtileri Nelerdir?

Gastrit belirtileri her hastada aynı şekilde ortaya çıkmayabilir. En sık görülen şikayetler şunlardır:

• Mide ağrısı,
• Mide yanması,
• Hazımsızlık,
• Şişkinlik ve gaz,
• Bulantı,
• Kusma,
• Erken doyma,
• İştahsızlık,
• Yemeklerden sonra mide rahatsızlığı,
• Ağıza acı veya ekşi su gelmesi,
• Kanlı kusma veya siyah dışkılama.

Gastrit Neden Olur?

Gastritin gelişiminde farklı nedenler rol oynayabilir. En sık nedenlerden biri Helicobacter pylori enfeksiyonudur. Bunun yanında bazı ağrı kesicilerin uzun süreli kullanımı, alkol, sigara, düzensiz beslenme, safra reflüsü, stres ve otoimmün hastalıklar gastrit ile ilişkili olabilir.

Gastrit nedeninin belirlenmesi, tedavi sürecinin doğru planlanmasını sağlar. Örneğin Helicobacter pylori saptanan bir hastada tedavi yaklaşımı, ilaca bağlı mide tahrişi olan bir hastadan farklı olabilir.

Akut Gastrit ve Kronik Gastrit Arasındaki Fark Nedir?

Akut gastrit, genellikle ani başlayan mide iltihaplanmasıdır. İlaç kullanımı, alkol, enfeksiyonlar veya mideyi tahriş eden farklı etkenler sonrasında ortaya çıkabilir. Şikayetler daha belirgin ve ani olabilir.

Kronik gastrit ise daha uzun süre devam eden mide mukozası iltihaplanmasıdır. Helicobacter pylori enfeksiyonu, otoimmün nedenler veya uzun süreli tahriş edici faktörler kronik gastrit gelişiminde rol oynayabilir.

Helicobacter Pylori ve Gastrit İlişkisi

Helicobacter pylori, mideye yerleşebilen ve mide iç yüzeyinde iltihaplanmaya neden olabilen bir bakteridir. Bazı kişilerde belirti oluşturmazken, bazı hastalarda mide ağrısı, yanma, hazımsızlık, bulantı ve ülser gelişimiyle ilişkili olabilir.

Helicobacter pylori tanısı için nefes testi, dışkı testi, kan testi veya endoskopi sırasında alınan biyopsilerden yararlanılabilir. Hangi testin uygun olduğu hastanın durumuna göre belirlenmelidir.

Gastrit Tanısı Nasıl Konulur?

Gastrit tanısında öncelikle hastanın şikayetleri, şikayetlerin süresi, yemeklerle ilişkisi, kullanılan ilaçlar, sigara ve alkol kullanımı, eşlik eden hastalıklar ve alarm bulguları değerlendirilir.

Gerekli durumlarda üst gastrointestinal sistem endoskopisi, biyopsi, Helicobacter pylori testleri, kan tahlilleri, dışkıda gizli kan testi veya farklı incelemeler kullanılabilir. Tanı sürecinde amaç yalnızca gastriti saptamak değil, gastrite neden olan durumu da belirlemektir.

Endoskopi Gastritte Neden Önemlidir?

Endoskopi, yemek borusu, mide ve onikiparmak bağırsağının iç yüzeyinin doğrudan değerlendirilmesini sağlar. Gastrit, ülser, mide kanaması, polip veya şüpheli lezyonlar endoskopi ile incelenebilir.

Gerekli görülen alanlardan biyopsi alınabilir. Biyopsi; mide iltihabının derecesi, Helicobacter pylori varlığı, atrofik gastrit veya farklı mide hastalıklarının ayırıcı tanısı açısından bilgi sağlayabilir.

Gastrit Tedavisi Nasıl Planlanır?

Gastrit tedavisi altta yatan nedene göre kişiye özel olarak planlanır. Tedavide mide asidini azaltmaya yönelik ilaçlar, mide mukozasını korumaya yardımcı tedaviler, Helicobacter pylori saptanırsa buna yönelik tedavi ve yaşam tarzı düzenlemeleri yer alabilir.

İlaca bağlı gastrit şüphesinde kullanılan ilaçlar hekim tarafından değerlendirilmelidir. Kişinin kendi kendine ilaç bırakması veya uzun süreli mide ilacı kullanması doğru değildir. Tedavi süreci gastroenteroloji uzmanı tarafından planlanmalıdır.

Gastritte Beslenme Nasıl Olmalı?

Gastritte tek bir standart beslenme listesi her hasta için uygun olmayabilir. Bazı yiyecek ve içecekler bir hastada şikayeti artırırken, başka bir hastada belirgin sorun oluşturmayabilir. Bu nedenle kişisel tetikleyicilerin fark edilmesi önemlidir.

• Çok büyük porsiyonlardan kaçınmak,
• Yemekleri yavaş yemek ve iyi çiğnemek,
• Geç saatlerde ağır yemek yememek,
• Şikayetleri artıran baharatlı, yağlı veya asitli gıdaları belirlemek,
• Sigara ve alkol kullanımından kaçınmak,
• Kahve ve gazlı içeceklerin şikayetleri artırıp artırmadığını takip etmek,
• Hekim önerisi olmadan uzun süreli ağrı kesici kullanmamak,
• Alarm bulguları varsa değerlendirmeyi ertelememek.

Gastrit Tedavi Edilmezse Ne Olur?

Gastrit her hastada ciddi sonuçlara yol açmaz. Ancak altta yatan neden devam ederse mide ülseri, kanama, kansızlık, kronik mide iltihabı veya daha yakından takip edilmesi gereken mide değişiklikleri gelişebilir.

Özellikle uzun süren mide ağrısı, mide yanması, hazımsızlık, kilo kaybı, kanama bulguları veya tedaviye rağmen geçmeyen şikayetler ihmal edilmemelidir.

İzmir ve Çevresinde Gastrit Değerlendirmesi

Gastrit; mide ağrısı, mide yanması, hazımsızlık, bulantı, şişkinlik ve erken doyma gibi şikayetlerle ortaya çıkabilir. İzmir ve çevresinde gastrit şikayetleri yaşayan hastalar, gastroenteroloji değerlendirmesi ile şikayetlerinin nedeni ve uygun takip planı hakkında bilgi alabilir.

Uzm. Dr. Erhan Ergin tarafından yapılan gastroenteroloji değerlendirmelerinde hastanın mide şikayetleri, kullandığı ilaçlar, beslenme düzeni, Helicobacter pylori durumu, endoskopi bulguları ve gerekli tetkikler birlikte ele alınarak gastrite yönelik uygun yaklaşım planlanır.

Ne Zaman Gastroenteroloji Uzmanına Başvurulmalı?

Mide ağrısı ve yanma sık tekrarlıyorsa, hazımsızlık uzun sürüyorsa, kilo kaybı, kansızlık, kanlı kusma, siyah dışkılama, yutma güçlüğü, iştahsızlık veya sık kusma eşlik ediyorsa gastroenteroloji uzmanına başvurmak önemlidir.

Bu içerik yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tanı, takip ve tedavi için mutlaka hekim değerlendirmesi gerekir.