Fonksiyonel sindirim sistemi hastalıkları, sindirim sisteminde belirgin yapısal bir bozukluk olmamasına rağmen çeşitli şikayetlere neden olan hastalıklardır. Karın ağrısı, şişkinlik, hazımsızlık, kabızlık ve ishal gibi yakınmalar günlük yaşamı olumsuz etkileyebilir. Doğru tanı ve kişiye özel tedavi planı ile bu hastalıkların neden olduğu şikayetler büyük ölçüde kontrol altına alınabilir.
Bu hastalıklar, sindirim sistemi organlarında gözle görülebilen bir yara, tümör veya iltihap olmaksızın ortaya çıkan fonksiyon bozukluklarıdır. Beyin-bağırsak eksenindeki değişiklikler, bağırsak hareketlerinin düzensizliği, bağırsak mikrobiyotasındaki farklılıklar ve bağırsakların hassasiyetindeki artış bu hastalıkların gelişiminde rol oynayabilir.
Tanı koyulurken öncelikle organik hastalıklar dışlanır. Hastanın ayrıntılı öyküsü, fizik muayenesi ve gerekli görülen kan ile dışkı testleri değerlendirilir. Şikayetlerin nedenine göre gastroskopi, kolonoskopi, ultrasonografi veya diğer görüntüleme yöntemleri uygulanabilir. Yapısal bir hastalık saptanmadığında ve belirtiler belirli tanı kriterlerini karşıladığında fonksiyonel sindirim sistemi hastalıkları tanısı konulabilir.
Tedavi hastanın şikayetlerine göre bireysel olarak planlanır. Beslenme alışkanlıklarının düzenlenmesi, düzenli egzersiz, stres yönetimi ve gerektiğinde ilaç tedavisi uygulanabilir. Bazı hastalarda probiyotikler veya diyet düzenlemeleri fayda sağlayabilir. Tedavinin amacı hastalığı tamamen ortadan kaldırmaktan çok belirtileri kontrol altına alarak yaşam kalitesini artırmaktır.
Uzun süren karın ağrısı, şişkinlik, kabızlık, ishal, istemsiz kilo kaybı, dışkıda kan görülmesi veya yaşam kalitesini olumsuz etkileyen sindirim sistemi şikayetleri bulunan kişilerin gastroenteroloji uzmanına başvurması gerekir. Özellikle alarm belirtileri bulunan hastalarda ayrıntılı değerlendirme yapılması önemlidir.
Hayır. Bu hastalıklarda genellikle endoskopi veya görüntüleme yöntemlerinde belirgin yapısal bir bozukluk saptanmaz. Sorun, sindirim sisteminin çalışma düzenindeki değişikliklerden kaynaklanır.
Evet. Stres, özellikle irritabl bağırsak sendromu ve fonksiyonel dispepsi gibi hastalıklarda belirtilerin artmasına neden olabilir.
Uygun beslenme, yaşam tarzı değişiklikleri ve gerekli durumlarda ilaç tedavisi ile şikayetler büyük oranda kontrol altına alınabilir.
Hayır. Öncelikle ülser, safra kesesi hastalıkları, bağırsak hastalıkları ve diğer organik nedenler araştırılmalıdır. Kesin tanı gastroenteroloji değerlendirmesi sonrasında konulur.
Fonksiyonel Sindirim Sistemi Hastalıkları
Fonksiyonel Sindirim Sistemi Hastalıkları Nelerdir?
En Sık Görülen Fonksiyonel Sindirim Sistemi Hastalıkları
Belirtileri Nelerdir?
Fonksiyonel Sindirim Sistemi Hastalıkları Nasıl Teşhis Edilir?
Tedavisi Nasıl Yapılır?
Sindirim Sistemi Sağlığını Desteklemek İçin Öneriler
Ne Zaman Gastroenteroloji Uzmanına Başvurulmalıdır?
Sık Sorulan Sorular
Fonksiyonel sindirim sistemi hastalıklarında organlarda hasar olur mu?
Stres fonksiyonel bağırsak hastalıklarını etkiler mi?
Fonksiyonel sindirim sistemi hastalıkları tedavi edilebilir mi?
Her karın ağrısı fonksiyonel bir hastalık anlamına mı gelir?
