Şişkinlik ve Gaz

Şişkinlik ve gaz, karında dolgunluk, gerginlik, baskı hissi, geğirme, bağırsak gazı, gaz sancısı ve sindirim güçlüğü gibi belirtilerle ortaya çıkabilen yaygın sindirim sistemi şikayetleridir. Bazı kişilerde yemeklerden sonra geçici olarak görülebilirken, bazı hastalarda sık tekrarlayan ve günlük yaşamı etkileyen bir sorun haline gelebilir. Şikayetlerin uzun sürmesi, karın ağrısı, kabızlık, ishal, kilo kaybı, kansızlık veya dışkıda kan gibi belirtilerle birlikte görülmesi durumunda gastroenteroloji uzmanı değerlendirmesi önemlidir.

Şişkinlik ve Gaz Nedir?

Şişkinlik, karın bölgesinde dolgunluk, gerginlik veya basınç hissi olarak tarif edilebilir. Gaz ise sindirim sistemi içinde oluşan veya yutulan havanın geğirme ya da bağırsak yoluyla dışarı atılmasıdır. Her insanda gaz oluşumu olabilir; ancak gazın artması, karında belirgin şişkinlik hissi yaratması veya ağrıya neden olması durumunda altta yatan nedenin değerlendirilmesi gerekebilir.

Şişkinlik ve gaz, yalnızca mideyle ilgili olmayabilir. Bağırsak hareketleri, kabızlık, gıda intoleransları, irritabl bağırsak sendromu, hazımsızlık, reflü, çölyak hastalığı, bağırsak florasındaki değişiklikler ve bazı ilaçlar bu şikayetlerle ilişkili olabilir.

Şişkinlik ve Gaz Neden Olur?

• Hızlı yemek yemek ve yemek sırasında hava yutmak,
• Gazlı içecekler, sakız çiğneme veya pipet kullanımı,
• Büyük porsiyonlar ve düzensiz öğünler,
• Baklagiller, lahana, brokoli, soğan, süt ürünleri veya bazı karbonhidratlara hassasiyet,
• Laktoz intoleransı veya farklı gıda intoleransları,
• Kabızlık ve bağırsak hareketlerinin yavaşlaması,
• İrritabl bağırsak sendromu,
• Fonksiyonel dispepsi ve hazımsızlık,
• Reflü, gastrit veya üst sindirim sistemi rahatsızlıkları,
• Çölyak hastalığı veya emilim bozuklukları,
• Bağırsak florasında değişiklikler veya antibiyotik kullanımı sonrası sindirim yakınmaları,
• Stres, uyku düzensizliği ve yoğun yaşam temposu.

Şişkinlik ve Gaz Hangi Hastalıklarla İlişkili Olabilir?

Şişkinlik ve Gaza Eşlik Eden Belirtiler Nelerdir?

Şişkinlik ve gaz şikayetleri tek başına görülebileceği gibi, mide ve bağırsak hastalıklarına ait farklı belirtilerle birlikte de ortaya çıkabilir. Eşlik eden belirtiler, sorunun mide, ince bağırsak, kalın bağırsak, safra kesesi veya farklı bir sindirim sistemi bölümüyle ilişkili olup olmadığını anlamada önemlidir.

• Karında dolgunluk, gerginlik veya baskı hissi,
• Sık geğirme veya bağırsak gazı çıkarma ihtiyacı,
• Gaz sancısı ve kramp tarzı karın ağrısı,
• Yemeklerden sonra artan şişkinlik,
• Mide yanması, ekşime veya hazımsızlık,
• Kabızlık, ishal veya dışkılama düzeninde değişiklik,
• Bulantı, iştahsızlık veya erken doyma,
• Karında sesler, guruldama veya hareket hissi,
• Açıklanamayan kilo kaybı veya halsizlik,
• Dışkıda kan veya siyah dışkılama gibi alarm belirtileri.

Şişkinlik ve Gazda Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?

Ara sıra görülen şişkinlik ve gaz çoğu zaman beslenme alışkanlıklarıyla ilişkili olabilir. Ancak şikayetlerin sık tekrarlaması, giderek artması, kişinin yaşam kalitesini bozması veya alarm belirtileriyle birlikte görülmesi durumunda gastroenteroloji uzmanı değerlendirmesi gerekir.

Acil Değerlendirme Gerektirebilecek Belirtiler

Şişkinlik ve gaz çoğu zaman acil bir durum değildir; ancak bazı belirtiler daha ciddi bir tabloya işaret edebilir. Şiddetli karın ağrısı, geçmeyen kusma, karında belirgin sertlik veya kanama bulguları varsa zaman kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

• Şiddetli ve ani başlayan karın ağrısı,
• Karında belirgin şişlik, sertlik veya dokunmakla hassasiyet,
• Geçmeyen kusma ve sıvı alamama,
• Dışkıda kan veya siyah, katran gibi dışkılama,
• Ateş, halsizlik veya genel durum bozukluğu,
• Gaz ve dışkı çıkaramama ile birlikte artan karın şişliği,
• Açıklanamayan hızlı kilo kaybı,
• Hızla kötüleşen veya giderek artan karın ağrısı.

Şişkinlik ve Gazda Gastroenteroloji Değerlendirmesi Nasıl Yapılır?

Gastroenteroloji değerlendirmesinde şişkinliğin ne zamandır devam ettiği, hangi yiyeceklerle arttığı, dışkılama düzeni, kabızlık veya ishal varlığı, kilo değişimi, kullanılan ilaçlar ve daha önce yapılmış tetkikler birlikte ele alınır. Şikayetlerin yemeklerden sonra mı, açlıkta mı, gece mi veya belirli gıdalardan sonra mı arttığı tanı sürecinde önemlidir.

• Hastanın şikayetleri ve tıbbi öyküsü ayrıntılı şekilde dinlenir.
• Beslenme düzeni, gaz yapan yiyecekler ve gıda intoleransı ihtimali değerlendirilir.
• Kabızlık, ishal, karın ağrısı ve dışkılama alışkanlığı sorgulanır.
• Varsa kan tahlili, ultrason, endoskopi, kolonoskopi veya görüntüleme raporları incelenir.
• Çölyak hastalığı, laktoz intoleransı, irritabl bağırsak sendromu veya inflamatuvar bağırsak hastalıkları açısından değerlendirme yapılabilir.
• Gerekli görülürse laboratuvar, görüntüleme, endoskopi veya kolonoskopi planlanabilir.
• Takip ve tedavi süreci hastanın durumuna göre hekim tarafından belirlenir.

Şişkinlik ve Gaz Şikayetlerinde Dikkat Edilebilecek Noktalar

Manisa’da Şişkinlik ve Gaz İçin Gastroenteroloji Değerlendirmesi

Uzm. Dr. Erhan Ergin, Manisa Yunusemre’deki muayenehanesinde şişkinlik, gaz, hazımsızlık, karın ağrısı, kabızlık, ishal ve sindirim sistemi şikayetleri olan hastaları gastroenteroloji alanında değerlendirmektedir. Manisa başta olmak üzere İzmir ve çevre ilçelerden başvuran hastalar randevu oluşturarak muayene süreci hakkında bilgi alabilir.

Sık Sorulan Sorular

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Şişkinlik ve gaz şikayetlerinin nedeni kişiden kişiye değişebilir. Tanı, tedavi ve takip süreci hekim değerlendirmesiyle planlanmalıdır. Şiddetli karın ağrısı, dışkıda kan, geçmeyen kusma, gaz ve dışkı çıkaramama veya hızla kötüleşen genel durum varsa acil sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.