Dışkıda Gizli Kan

Dışkıda gizli kan, dışkıda gözle fark edilemeyecek kadar az miktarda kan bulunması durumudur. Bu kanama, dışkıda gizli kan testi, gaitada gizli kan testi, FOBT veya FIT gibi testlerle saptanabilir. Testin pozitif çıkması tek başına kanser tanısı anlamına gelmez; ancak sindirim sisteminde kanamaya neden olabilecek bir durumun araştırılması gerektiğini gösterir. Hemoroid, anal fissür, mide ülseri, bağırsak polipleri, divertikül hastalığı, inflamatuvar bağırsak hastalıkları ve kolon-rektum hastalıkları dışkıda gizli kanla ilişkili olabilir.

Dışkıda Gizli Kan Nedir?

Dışkıda gizli kan, sindirim sisteminden kaynaklanan küçük miktardaki kanamanın gözle görülmeden dışkıya karışmasıdır. Kişi dışkısında herhangi bir renk değişikliği fark etmeyebilir; buna rağmen test sonucunda kan saptanabilir. Bu nedenle dışkıda gizli kan testi, özellikle bağırsak kanaması ve kolon-rektum taraması açısından önemli bir değerlendirme aracıdır.

Dışkıda gizli kan, sindirim sisteminin üst veya alt bölümlerinden kaynaklanabilir. Mide, onikiparmak bağırsağı, ince bağırsak, kalın bağırsak, rektum veya makat bölgesi kaynaklı kanamalar test sonucunu etkileyebilir. Kanamanın kaynağını anlamak için hastanın yaşı, şikayetleri, aile öyküsü, ilaç kullanımı ve gerekirse endoskopik değerlendirme birlikte ele alınır.

Dışkıda Gizli Kan Testi Neden Yapılır?

• Kolon ve rektum hastalıkları açısından tarama amacıyla,
• Gözle görülmeyen bağırsak kanamasını araştırmak için,
• Kansızlık yani anemi nedeni araştırılırken,
• Bağırsak polipleri veya kolon hastalıkları açısından risk değerlendirmesinde,
• Dışkılama alışkanlığında değişiklik olan hastalarda ek değerlendirme amacıyla,
• Karın ağrısı, kilo kaybı veya halsizlik gibi belirtilerle birlikte sindirim sistemi kanaması şüphesinde,
• Ailede kolon kanseri veya bağırsak polibi öyküsü olan kişilerde hekim önerisiyle,
• Kolonoskopi gerekliliğinin değerlendirilmesine yardımcı olmak için yapılabilir.

Dışkıda Gizli Kan Pozitif Ne Anlama Gelir?

Dışkıda Gizli Kan Hangi Hastalıklarla İlişkili Olabilir?

Dışkıda gizli kanın nedeni her hastada farklı olabilir. Bazı hastalarda makat bölgesine ait iyi huylu nedenler ön plandayken, bazı hastalarda mide, bağırsak veya kolon-rektum kaynaklı daha ayrıntılı değerlendirme gerektiren hastalıklar söz konusu olabilir.

• Hemoroid: Makattan kanama veya dışkıda az miktarda kanla ilişkili olabilir.
• Anal fissür: Sert dışkılama sonrası makat çatlağı ve kanama görülebilir.
• Mide ülseri ve gastrit: Üst sindirim sistemi kaynaklı kanamalar dışkıda gizli kan pozitifliğine neden olabilir.
• Bağırsak polipleri: Bazı polipler belirti vermeden gizli kanama yapabilir.
• Divertikül hastalığı: Kalın bağırsaktaki cepleşmeler bazı durumlarda kanamayla ilişkili olabilir.
• Ülseratif kolit ve Crohn hastalığı: İnflamatuvar bağırsak hastalıkları dışkıda kan, mukus, ishal ve karın ağrısı yapabilir.
• Bağırsak enfeksiyonları: Bazı enfeksiyonlar kanlı veya gizli kan pozitifliği ile seyredebilir.
• Kolon ve rektum hastalıkları: Dışkıda gizli kan, kolon-rektum hastalıklarının araştırılmasında önemli bir uyarı bulgusu olabilir.
• İlaç kullanımı: Kan sulandırıcılar, aspirin veya bazı ağrı kesiciler kanama riskini artırabilir.

Dışkıda Gizli Kan Pozitifliğinde Kolonoskopi Gerekir mi?

Dışkıda gizli kan testi pozitif çıktığında kolonoskopi gerekliliği hastanın yaşı, şikayetleri, aile öyküsü, kansızlık durumu, dışkılama alışkanlığındaki değişiklikler ve testin hangi amaçla yapıldığına göre değerlendirilir. Özellikle kolon kanseri taraması kapsamında yapılan testlerde pozitif sonuç sonrası kolonoskopi, kanamanın kaynağını araştırmak için sık gündeme gelir.

Kolonoskopi, kalın bağırsağın ve gerektiğinde ince bağırsağın son bölümünün değerlendirilmesini sağlayan bir işlemdir. Bağırsak polipleri, inflamatuvar bağırsak hastalıkları, divertikül hastalığı, kanama odakları ve kolon-rektum hastalıkları açısından hekim uygun gördüğünde planlanabilir.

Dışkıda Gizli Kan Pozitifliğinde Endoskopi Gerekir mi?

Dışkıda gizli kanın kaynağı yalnızca kalın bağırsak olmayabilir. Bazı hastalarda mide veya onikiparmak bağırsağı gibi üst sindirim sistemi bölgelerinden kaynaklanan kanamalar da gizli kan pozitifliğine neden olabilir. Özellikle mide ağrısı, siyah dışkılama, kansızlık, uzun süreli ağrı kesici kullanımı, mide ülseri öyküsü veya üst sindirim sistemi şikayetleri varsa endoskopi gerekliliği hekim tarafından değerlendirilebilir.

Dışkıda Gizli Kan Sonucunda Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?

Dışkıda gizli kan testi pozitif çıkan hastaların sonucu kendi başına yorumlamaması ve gastroenteroloji değerlendirmesi alması önemlidir. Özellikle test pozitifliği tekrarlıyorsa, kansızlık varsa veya bağırsak alışkanlığında değişiklik eşlik ediyorsa değerlendirme geciktirilmemelidir.

• Dışkıda gizli kan testi pozitif çıktıysa,
• Test sonucu tekrarlayan şekilde pozitif geliyorsa,
• Kansızlık veya demir eksikliği saptandıysa,
• Dışkılama alışkanlığında yeni başlayan değişiklik varsa,
• Kabızlık veya ishal uzun süredir devam ediyorsa,
• Açıklanamayan kilo kaybı, halsizlik veya iştahsızlık varsa,
• Ailede kolon kanseri veya bağırsak polibi öyküsü varsa,
• Makattan kan gelmesi, kanlı dışkılama veya siyah dışkılama fark edildiyse,
• Kolonoskopi veya endoskopi gerekliliğinin değerlendirilmesi gerekiyorsa gastroenteroloji uzmanına başvurulabilir.

Acil Değerlendirme Gerektirebilecek Belirtiler

Dışkıda gizli kan testi genellikle gözle fark edilmeyen kanamaları gösterir. Ancak bazı belirtiler aktif veya daha belirgin sindirim sistemi kanamasına işaret edebilir. Bu durumda zaman kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Dışkıda Gizli Kan Değerlendirmesi Nasıl Yapılır?

Gastroenteroloji değerlendirmesinde testin hangi nedenle yapıldığı, hastanın yaşı, aile öyküsü, dışkılama alışkanlığı, kansızlık durumu, kullanılan ilaçlar ve eşlik eden sindirim sistemi şikayetleri birlikte ele alınır. Test pozitifliği tek başına tanı koydurmadığı için amaç, kanamanın olası kaynağını doğru şekilde araştırmaktır.

• Test sonucunun türü ve pozitiflik durumu değerlendirilir.
• Hastanın şikayetleri, tıbbi öyküsü ve aile öyküsü ayrıntılı alınır.
• Kansızlık, demir eksikliği ve kanama bulguları açısından kan tahlilleri incelenebilir.
• Dışkıda kan, makattan kanama, siyah dışkılama veya dışkılama alışkanlığı değişikliği sorgulanır.
• Kan sulandırıcı, aspirin, ağrı kesici veya mideyi etkileyebilecek ilaç kullanımı değerlendirilir.
• Kolonoskopi gerekliliği hastaya özel olarak belirlenir.
• Üst sindirim sistemi şikayetleri varsa endoskopi ihtimali değerlendirilebilir.

Dışkıda Gizli Kan Testi Öncesi ve Sonrasında Dikkat Edilebilecek Noktalar

Dışkıda gizli kan testlerinin farklı türleri vardır. Bazı testlerde beslenme ve ilaçlarla ilgili hazırlık gerekebilirken, bazı modern testlerde özel diyet kısıtlaması olmayabilir. Bu nedenle test öncesinde hekim veya laboratuvar tarafından verilen talimatlara uyulmalıdır.

Manisa’da Dışkıda Gizli Kan İçin Gastroenteroloji Değerlendirmesi

Uzm. Dr. Erhan Ergin, Manisa Yunusemre’deki muayenehanesinde dışkıda gizli kan pozitifliği, gaitada gizli kan testi, dışkıda kan, makattan kan gelmesi, kansızlık, bağırsak polibi şüphesi ve kolonoskopi gerekliliği olan hastaları gastroenteroloji alanında değerlendirmektedir. Manisa başta olmak üzere İzmir ve çevre ilçelerden başvuran hastalar randevu oluşturarak muayene süreci hakkında bilgi alabilir.

Sık Sorulan Sorular

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Dışkıda gizli kan pozitifliğinin nedeni kişiden kişiye değişebilir. Tanı, tedavi ve takip süreci hekim değerlendirmesiyle planlanmalıdır. Siyah dışkılama, fazla miktarda kanama, kanlı kusma, baş dönmesi, bayılma hissi, şiddetli karın ağrısı veya hızla kötüleşen genel durum varsa acil sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.